Uzman Klinik Psikolog Özge Gündoğdu Güzelcan

Wisc4

Wechsler Çocuklar İçin Zeka Ölçeği-Iv (Wçzö-4 Veya Wisc-4)

WISC-4 zeka testi, hem dünyada hem de Türkiye’de en yaygın kullanılan güncel zeka testidir. 6 yaş 0 ay ile 16 yaş 11 ay arası bireylere uygulanır. Bireyin genel bilişsel kapasitesi ile güçlü ve zayıf olduğu bilişsel alanlar-sözel kavrama, algısal akıl yürütme, çalışma belleği, işlemleme hızı değerlendirilir. Üstün zeka, zihinsel engel, öğrenme güçlüğü, DEHB tanılamada etkili bir testtir. Beşi yedek olmak üzere on beş alt testten oluşur. Toplamda on alt test uygulanır. Uygulama süresi, bireyin çalışma hızına bağlı olarak değişkenlik göstermekle birlikte genellikle ortalama 1,5 saattir. Değerlendirmeye aç, yorgun, uykusuz, hasta gelinmemelidir. Değerlendirme sonucunda belirlenen IQ skoru ailelerle paylaşılmaz. Bireyin genel bilişsel kapasitesinin ve bilişsel alanlardaki performansının yaşına göre hangi aralıkta olduğu ve varsa eğer desteklenmesi gereken alanlar açıklanır. Testin tekrarlanabilmesi için en az bir yıl geçmesi gerekir.

2007-2011 yılları arasında Prof. Dr. Ferhunde Öktem ve arkadaşları tarafından Türkiye standardizasyon çalışması yapılmıştır. Türk Psikologlar Derneği (TPD) tarafından verilen eğitimi başarıyla tamamlayan psikologlar uygulama yeterlilik sertifikası kazanabilirler. Bir önceki versiyonu olan WISC-R zeka testinin norm çalışması 1984 yılında yapıldığından günümüz koşullarında geçerliliği ve güvenilirliği kalmamıştır. Teknolojinin ve eğitimin gelişmesine bağlı olarak günümüz bireylerinin WISC-R zeka testinde aldıkları zeka puanları gerçekçi olmayacak şekilde yüksek çıkmaktadır. O nedenle WISC-R yerine WISC-4 zeka testi uygulanmalıdır.

WISC-4 zeka testi ile bireyin güçlü ve zayıf bilişsel alanları belirlenir. Sözel kavrama alanına ilişkin her görev, sözel bilgi, öğrenilmiş bilgi ve yeteneklerini yansıtan kristalize akıl yürütmeyi ölçmektedir. Uzun süreli bellekte sözel olarak kodlanmış bilgiye ulaşma ve tepkileri sözel olarak ifade edebilme yeteneklerini gerektirmektedir. Algısal akıl yürütme alanında sözel olmayan kavram oluşturma, görsel algı ve düzenleme, eşzamanlı işlemleme, görsel-motor koordinasyon ve görsel uyarıcılarda şekil ve fonu ayrıştırma becerileri ölçülmektedir. Çalışma belleği alanında kısa süreli işitsel bellek, işitsel dikkat, konsantrasyon, zihinsel kontrol, sözel yeniden organize edebilme ve sıraya koyabilme yetenekleri değerlendirilmektedir. İşlemleme hızı alanında basit ya da tanıdık bilgiyi hata yapmadan zihinsel işlemedeki çabukluk incelenmektedir. Görsel algı ve organizasyon, görsel tarama, dikkatin yetkin kontrolü, çabanın sürdürülmesi ve hız gibi çoklu motor tepkilerin verimli üretimi gerekmektedir.